Place zabaw w Polsce są otwarte co musisz wiedzieć o ich statusie i zasadach bezpieczeństwa?
- Place zabaw w Polsce są generalnie otwarte przez cały rok, a decyzje o ewentualnym zimowym zamknięciu podejmują lokalni zarządcy.
- Od 1 sierpnia 2024 r. obowiązują nowe, zaostrzone przepisy budowlane dla nowo powstających placów zabaw, wprowadzające obowiązek stosowania norm PN-EN 1176 i PN-EN 1177.
- Zarządcy placów zabaw są zobowiązani do regularnych kontroli stanu technicznego obiektów (tygodniowych, miesięcznych, rocznych i pięcioletnich).
- Rodzice powinni zawsze sprawdzać stan urządzeń, zwłaszcza po okresie zimowym, zwracając uwagę na oblodzenie, uszkodzenia i czystość nawierzchni.
- W okresach zagrożenia epidemicznego mogą obowiązywać dodatkowe wytyczne sanitarne Głównego Inspektora Sanitarnego.

Place zabaw w Polsce: Aktualny status i kluczowe zasady
Zacznijmy od najważniejszej informacji: place zabaw w Polsce są generalnie otwarte przez cały rok. Nie ma żadnego odgórnego, jednolitego terminu ich zamykania czy otwierania, który obowiązywałby w całym kraju. To dobra wiadomość dla rodziców, bo oznacza, że dostęp do tych miejsc jest stały, choć oczywiście z pewnymi lokalnymi wyjątkami.
Warto podkreślić, że w Polsce nie ma ogólnokrajowych ograniczeń dotyczących otwarcia placów zabaw. Ich funkcjonowanie reguluje przede wszystkim ustawa Prawo budowlane, która traktuje urządzenia na placach zabaw jako obiekty małej architektury. Ewentualne ograniczenia, które mogłyby wpłynąć na ich dostępność, wynikają zazwyczaj wyłącznie z wytycznych sanitarnych w sytuacjach epidemicznych, takich jak te wydawane przez Główny Inspektor Sanitarny (GIS).
Decyzje o ewentualnym czasowym zamknięciu placu zabaw, na przykład na okres zimowy, podejmują indywidualnie właściciele lub zarządcy terenu. Mogą to być gminy, spółdzielnie mieszkaniowe czy wspólnoty. Jeśli macie wątpliwości co do statusu konkretnego placu zabaw w Waszej okolicy, zawsze warto szukać informacji na stronach internetowych lokalnych urzędów gmin lub spółdzielni mieszkaniowych. Tam najczęściej znajdziecie aktualne komunikaty.
Koniec zimy: Co to oznacza dla placów zabaw?
Place zabaw bywają zamykane zimą głównie ze względów bezpieczeństwa. Niskie temperatury, opady śniegu i deszczu prowadzą do oblodzenia nawierzchni oraz samych urządzeń, zwłaszcza tych metalowych. Oblodzona nawierzchnia traci swoje właściwości amortyzujące, co znacząco zwiększa ryzyko urazów w razie upadku. Śliskie drabinki, zjeżdżalnie czy huśtawki stają się po prostu niebezpieczne dla dzieci.
O ponownym otwarciu placów zabaw po okresie zimowym decydują ich właściciele lub zarządcy terenu, czyli najczęściej gmina lub spółdzielnia mieszkaniowa. Ich decyzje bazują na lokalnych warunkach pogodowych i oczywiście na stanie technicznym obiektu. To oni ponoszą odpowiedzialność za bezpieczeństwo użytkowników, dlatego tak ważne są ich regularne kontrole i ocena, czy plac jest gotowy do użytku.
Po zimie zarządca placu zabaw powinien podjąć szereg działań. Przede wszystkim należy usunąć wszelkie zanieczyszczenia, takie jak liście, gałęzie czy błoto pośniegowe. Kluczowe jest również dokładne sprawdzenie stanu nawierzchni i wszystkich urządzeń pod kątem uszkodzeń spowodowanych przez mróz, wilgoć czy akty wandalizmu. To część ich regularnych obowiązków kontrolnych, które mają zapewnić, że plac zabaw jest bezpieczny i funkcjonalny.

Bezpieczna zabawa: Poradnik dla rodziców
Jako rodzice, mamy duży wpływ na bezpieczeństwo naszych dzieci. Przed pozwoleniem dziecku na zabawę na placu zabaw, zwłaszcza po zimie, zwróćcie uwagę na kilka kluczowych kwestii:- Sprawdźcie, czy sprzęty nie są pokryte lodem lub śniegiem. Nawet cienka warstwa może być bardzo zdradliwa.
- Upewnijcie się, że nawierzchnia placu zabaw nie jest zamarznięta i zachowuje swoje właściwości amortyzujące.
- Poszukajcie widocznych uszkodzeń pęknięć, ostrych krawędzi, poluzowanych elementów czy wystających śrub.
- Zwróćcie uwagę na czystość czy nie ma potłuczonego szkła, śmieci czy innych niebezpiecznych przedmiotów.
- Zadbajcie o odpowiedni, nieprzemakalny ubiór dla dziecka, który ochroni je przed wilgocią i zimnem, jeśli temperatura jest niska.
Szczególnie ryzykowne w okresie zimowym lub wczesnowiosennym są oblodzone zjeżdżalnie, śliskie drabinki i inne metalowe elementy placu zabaw. Dziecko może łatwo stracić równowagę i upaść, a upadek na twardą, zamarzniętą powierzchnię może skutkować poważnymi obrażeniami. Pamiętajmy, że nawet niewielki lód na poręczach czy stopniach może sprawić, że urządzenie stanie się pułapką.
Warto również śledzić ewentualne aktualne zalecenia sanitarne Głównego Inspektora Sanitarnego dla placów zabaw. Chociaż obecnie nie ma ogólnokrajowych obostrzeń, w przeszłości obowiązywały wytyczne dotyczące regularnego czyszczenia i dezynfekcji powierzchni dotykowych, zachowania dystansu społecznego czy zaleceń dotyczących higieny rąk. Zawsze warto sprawdzić oficjalne komunikaty, aby mieć pewność, że postępujemy zgodnie z najnowszymi wytycznymi.
Jeśli zauważycie usterki lub nieprawidłowości na placu zabaw, nie wahajcie się ich zgłosić. Za stan placu zabaw odpowiada jego właściciel lub zarządca (gmina, spółdzielnia mieszkaniowa). Informacje kontaktowe często znajdują się na tablicach informacyjnych przy placu zabaw lub na stronach internetowych tych instytucji. Wasze zgłoszenie jest niezwykle ważne dla bezpieczeństwa wszystkich użytkowników i może zapobiec wypadkom.Nowe przepisy: Co zmieniło się dla placów zabaw w Polsce?
Od 1 sierpnia 2024 roku weszły w życie nowe, zaostrzone przepisy, które znacząco podnoszą standardy bezpieczeństwa na placach zabaw. Nowelizacja Prawa budowlanego usankcjonowała Polskie Normy PN-EN 1176 (dotycząca wyposażenia) i PN-EN 1177 (dotycząca nawierzchni amortyzujących upadki), czyniąc ich stosowanie obowiązkowym dla nowo powstających obiektów. To bardzo ważna zmiana, która ma na celu wyeliminowanie tzw. "pato-placów zabaw" i zapewnienie dzieciom bezpieczniejszych warunków do zabawy. Nowe wymogi obejmują:
- Obowiązek ogrodzenia: Minimalna wysokość ogrodzenia to 1,0 m.
- Odpowiednia powierzchnia: W zależności od liczby mieszkań w budynku, place zabaw muszą mieć zapewnioną adekwatną powierzchnię.
- Dostępność dla dzieci ze szczególnymi potrzebami: W budynkach powyżej 20 mieszkań, część urządzeń musi być dostosowana dla dzieci z niepełnosprawnościami.
Zarządcy placów zabaw mają również jasno określone obowiązki dotyczące kontroli stanu technicznego. To kluczowe dla utrzymania bezpieczeństwa na co dzień:
- Regularne oględziny: Co najmniej raz w tygodniu, w celu sprawdzenia ogólnego stanu i czystości.
- Kontrole funkcjonalne: Co 1-3 miesiące, sprawdzające zużycie urządzeń.
- Coroczne kontrole główne: Przeprowadzane przez osoby z odpowiednimi uprawnieniami.
- Kontrole pięcioletnie: Dokładne przeglądy stanu technicznego całego obiektu.
Nowe wymogi dotyczące dostępności dla dzieci ze szczególnymi potrzebami to istotny krok w kierunku inkluzywności. W budynkach, gdzie znajduje się powyżej 20 mieszkań, część urządzeń na placu zabaw musi być przystosowana dla dzieci z różnymi rodzajami niepełnosprawności. To oznacza, że projektanci i wykonawcy muszą uwzględnić potrzeby wszystkich dzieci, tworząc przestrzenie, które są dostępne i bezpieczne dla każdego.
Bawcie się bezpiecznie przez cały rok
Podsumowując, bezpieczna zabawa na placu zabaw to wspólna odpowiedzialność zarówno zarządców, jak i rodziców. Oto krótka checklista, którą możecie wykorzystać przed każdym wyjściem:- Sprawdź, czy urządzenia są suche i wolne od lodu/śniegu.
- Upewnij się, że nawierzchnia jest bezpieczna i amortyzująca.
- Obejrzyj sprzęt pod kątem uszkodzeń, ostrych krawędzi czy luźnych elementów.
- Zwróć uwagę na czystość i brak niebezpiecznych przedmiotów.
- Pamiętaj o odpowiednim ubiorze dziecka, dostosowanym do pogody.
- W razie wątpliwości lub usterek, zgłoś je zarządcy.
Moje doświadczenie pokazuje, że świadomość rodziców na temat zasad bezpieczeństwa, obowiązków zarządców oraz aktywne reagowanie na zauważone usterki są kluczowe dla zapewnienia dzieciom bezpiecznej i radosnej zabawy przez cały rok. Pamiętajmy, że plac zabaw to miejsce, gdzie dzieci rozwijają się fizycznie i społecznie, dlatego tak ważne jest, aby było ono dla nich zawsze bezpieczną przystanią.
